विशेष प्रतिनिधी
नवी दिल्ली : पहलगाममध्ये नुकत्याच घडलेल्या दहशतवादी हल्ल्यानंतर भारताने आपल्या हवाई सुरक्षेची तयारी अधिक आक्रमक केली आहे. भारतीय लष्कराला रशियाकडून ‘इग्ला-एस’ (Igla-S) या खांद्यावरून डागता येणाऱ्या अत्याधुनिक क्षेपणास्त्रांचा नवा साठा प्राप्त झाला आहे. या क्षेपणास्त्रांच्या मदतीने भारतीय सैन्य आता थेट जमिनीवरून, जंगलात, बोटीवर किंवा डोंगराळ भागातून शत्रूच्या लढाऊ विमानं आणि हेलिकॉप्टरला लक्ष्य करू शकेल. ( Now a single soldier can shoot down Pakistani planes Russia supplies shoulderfiredIgla-S missiles to India)
‘इग्ला-एस’ क्षेपणास्त्रं मिळवण्याचा निर्णय भारताने केंद्र सरकारच्या आपत्कालीन संरक्षण खरेदीच्या अधिकारांतर्गत घेतला आहे. सुमारे ₹२६० कोटी रुपयांमध्ये ४८ लाँचर्स आणि ९० क्षेपणास्त्रांचा साठा लष्कराकडे आला आहे. विशेष म्हणजे लष्कराने याचसह आणखी इग्ला-एस क्षेपणास्त्रांची ऑर्डरही दिली आहे. भारतीय हवाई दलाने देखील हाच साठा खरेदी करण्याचा निर्णय घेतला असून, आगामी काळात दोन्ही संरक्षणदल या आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या बळावर सज्ज होणार आहेत.
‘इग्ला-एस’ क्षेपणास्त्रं इन्फ्रारेड सेन्सरच्या मदतीने शत्रूच्या उड्डाण करणाऱ्या वस्तूंना ओळखून त्यावर अचूक हल्ला करू शकतात. दिवस असो वा रात्र, धुके असो वा पावसाळा कोणत्याही हवामानात आणि भौगोलिक परिस्थितीत या क्षेपणास्त्रांचा वापर करता येतो. केवळ एकाच सैनिकाच्या खांद्यावरून डागता येणारी ही शस्त्रं अतिशय प्रभावी मानली जातात.
भारतीय लष्कर सध्या केवळ क्षेपणास्त्र खरेदीवर नाही तर व्यापक हवाई संरक्षण यंत्रणा उभारण्यावर भर देत आहे. त्याचाच भाग म्हणून स्वदेशी पातळीवर विकसित करण्यात आलेली ‘इंटिग्रेटेड ड्रोन डिटेक्शन अँड इंटरडिक्शन सिस्टीम – मार्क १’ सध्या जम्मू भागात तैनात करण्यात आली आहे. ही प्रणाली आठ किलोमीटर अंतरावरील ड्रोन शोधून त्यावर इलेक्ट्रॉनिक किंवा लेझरच्या मदतीने हल्ला करू शकते. अलीकडेच जम्मूतील एका प्रयोगादरम्यान लेझरच्या सहाय्याने एक शत्रूचा ड्रोन यशस्वीरित्या नष्ट करण्यात आला, जो लष्कराच्या नव्या क्षमतेचा पुरावा ठरतो.
आता भारत केवळ परदेशी तंत्रज्ञानावरच नव्हे तर स्वदेशी संरक्षण प्रणालीतही सक्षम बनतो आहे. ‘इग्ला-एस’ क्षेपणास्त्रासोबतच भारत लेझर मार्गदर्शक प्रणालीचा वापर करून अधिक अचूक आणि वेगवान हल्ल्यासाठी स्वतंत्र क्षेपणास्त्र विकसित करण्याच्या दिशेने वाटचाल करत आहे.