विशेष प्रतिनिधी
भुवनेश्वर :भारताने स्वदेशी संरक्षण तंत्रज्ञानाच्या क्षेत्रात आणखी एक मैलाचा दगड पार केला आहे. संरक्षण संशोधन व विकास संस्था (DRDO) आणि भारतीय हवाई दल (IAF) यांनी ‘अस्त्र’ बियाँड व्हिज्युअल रेंज एअर टू एअर मिसाईल (BVRAAM) ची यशस्वी चाचणी पार पाडली. विशेष बाब म्हणजे या चाचणीत स्वदेशी विकसित रेडिओ फ्रिक्वेन्सी (RF) सीकर यंत्रणा वापरण्यात आली, जी प्रथमच प्रत्यक्ष चाचणीत यशस्वी ठरली. ( Self-reliant India successful test of Astra missile with indigenous radio frequency seeker)
ही चाचणी सुखोई-30 MKI या अत्याधुनिक लढाऊ विमानावरून ओडिशा किनाऱ्यालगतच्या आकाशात पार पडली. चाचणी दरम्यान दोन वेळा क्षेपणास्त्र प्रक्षेपण करण्यात आले आणि दोन्ही वेळेस ‘अस्त्र’ ने हाय-स्पीड मानवरहित हवाई लक्ष्यांवर अचूकतेने मारा करत लक्ष्ये पूर्णतः नष्ट केली.
‘अस्त्र’ क्षेपणास्त्रात 100 किमीपेक्षा अधिक अंतरावर असलेल्या लक्ष्यांवर अचूक मारा करण्याची क्षमता आहे. हे क्षेपणास्त्र प्रगत मार्गदर्शन आणि नेव्हिगेशन प्रणालीने सुसज्ज असून लढाऊ विमानांमधून हवेत हवेत मारा करण्यासाठी विकसित करण्यात आले आहे.
या क्षेपणास्त्रातील RF सीकर हे तंत्रज्ञान पूर्णतः भारतात विकसित करण्यात आले आहे, ज्याचे डिझाईन आणि उत्पादन DRDO ने केले आहे. चाचणी दरम्यान RF सीकरने अपेक्षेप्रमाणे कार्य केले आणि चाचणीचे यश निश्चित करण्यात मोलाची भूमिका बजावली.
‘अस्त्र’ क्षेपणास्त्राच्या यशस्वी विकासात HAL (हिंदुस्तान एरोनॉटिक्स लिमिटेड) सह ५० हून अधिक सार्वजनिक आणि खाजगी क्षेत्रातील कंपन्यांनी सहभाग घेतला आहे. यामुळे भारताचे “मेक इन इंडिया” आणि “आत्मनिर्भर भारत” हे उद्दिष्ट आणखी बळकट झाले आहे.
ही चाचणी चांदीपूरच्या इंटीग्रेटेड टेस्ट रेंज (ITR) येथे करण्यात आली. चाचणी दरम्यान रेंज ट्रॅकिंग उपकरणांद्वारे संपूर्ण उड्डाण माहिती संकलित करण्यात आली असून क्षेपणास्त्राच्या अचूकतेची आणि यशस्वी कामगिरीची खात्री करण्यात आली आहे.
संरक्षण तज्ज्ञांच्या मते, ‘अस्त्र’ क्षेपणास्त्राच्या या यशामुळे भारतीय हवाई दलाची आकाशातली मारक क्षमता आणि सामर्थ्य मोठ्या प्रमाणात वाढणार आहे. शत्रूच्या हवाई हल्ल्यांना आकाशातच रोखण्याची क्षमता भारताकडे स्वदेशी पातळीवर उपलब्ध झाली आहे.